IT-SELF Ma³gorzata Osipczuk, www.it-self.pl, www.terapia-par-wroclaw.com
Forum Reklama Kontakt

Portal Pomocy Psychologicznej

Niedziela 12 stycznia 2020

Szukaj w artyku�ach

Wszystkie artyku�y...

Artyku�y

Nie tylko bicie - spojrzenie na zjawisko przemocy. Cz�� 1- przemoc ch�odna.

Autor: Ma�gorzata Zi�bi�ska

�r�d�o: www.psychotekst.pl

Zjawisko przemocy domowej kojarzy si� wi�kszo�ci z nas przede wszystkim z przemoc� fizyczn� - bezpo�rednim atakiem na drug� osob� i takim skojarzeniom nie mo�na odm�wi� s�uszno�ci jednak zjawisko przemocy dotyczy szerszego kr�gu zachowa�, a niekiedy tak�e zaniecha� wobec innego cz�owieka. Przemoc fizyczna jest tylko jedn� z czterech najcz�ciej opisywanych form przemocy - m�wi si� tak�e o przemocy seksualnej, psychicznej i ekonomicznej. Dwa pierwsze jej rodzaje okre�la si� mianem przemocy gor�cej, zwi�zanej w�a�nie z bezpo�rednim fizycznym i najcz�ciej gwa�townym dzia�aniem sprawcy, dwa pozosta�e zalicza si� do przemocy ch�odnej jej w�a�nie chcia�abym po�wi�ci� dzisiejszy artyku�.

Zacznijmy jednak od przywo�ania definicji przemocy by doprecyzowa� poj�cia, kt�rymi si� pos�ugujemy:

PRZEMOC W RODZINIE TO ZAMIERZONE I WYKORZYSTUJ�CE PRZEWAG� SI� DZIA�ANIE PRZECIW CZ�ONKOWI RODZINY, NARUSZAJ�CE JEGO PRAWA I DOBRA OSOBISTE, POWODUJ�CE CIERPIENIE I SZKODY.

Warto zwr�ci� uwag� na cztery podstawowe elementy zawarte w powo�anej definicji, kt�re stanowi� podstaw� do nazywania okre�lonych zjawisk przemoc� domow�.

  1. przemoc w rodzinie jest dzia�aniem zamierzonym co oznacza, �e sprawca dzia�a celowo, z zamiarem podporz�dkowania i kontrolowania drugiego cz�owieka,
  2. sprawca wykorzystuje przewag� si� jaka ma miejsce w relacji mi�dzy nim a innym cz�onkiem rodziny lub cz�onkami rodziny. S�owo "si�a" mo�e by� tu rozumiane dos�ownie i oznacza� dominacj� fizyczn� ale r�wnie� mo�e oznacza� si�� w odniesieniu do ka�dego innego rodzaju przewagi np. psychologicznej czy ekonomicznej
  3. w wyniku stosowania przemocy sprawca narusza prawa i dobra osobiste cz�onka lub cz�onk�w rodziny mi�dzy innymi prawo do szacunku, godno�ci, prawo do nietykalno�ci fizycznej
  4. dzia�anie wymierzone przeciwko jednej lub kilku osobom w rodzinie powoduje ich cierpienie i szkody. Osoby do�wiadczaj�ce przemocy nie tylko �yj� w sytuacji niekiedy nieustannego zagro�enia �ycia lub zdrowia ale tak�e spowodowany dzia�aniem sprawcy b�l i cierpienie jest przyczyn� os�abienia u nich zdolno�ci do samoobrony, co w rezultacie niezwykle cz�sto utrudnia wyj�cie z niszcz�cej sytuacji.

Kiedy w rodzinie ma miejsce sytuacja spe�niaj�ca powy�sze kryteria wtedy mo�emy m�wi� o fakcie istnienia w niej przemocy. Jest wiele rodzin, w kt�rych nigdy nie dochodzi do bicia a jednak s� to rodziny pozostaj�ce pod wyniszczaj�cym dzia�aniem sprawcy poniewa� stosuje on wobec nich przemoc ch�odn� - psychiczn� lub ekonomiczn�. Pracuj�c z osobami, kt�re do�wiadczy�y przemocy wielokrotnie przekonywa�am si�, �e ta jej forma bywa zbyt cz�sto bagatelizowana przez nie same a tak�e przez ich bliskich i otoczenie. Przemoc ch�odna, zw�aszcza przemoc psychiczna wydaje si� "mniej namacalna" od tej gor�cej, jest w �wiadomo�ci "czym� mniej" ni� przemoc fizyczna i nazbyt cz�sto my�limy, �e skoro nie ma �lad�w na ciele to nie ma problemu. Brak fizycznych uszkodze�, siniak�w, st�ucze� to jedno ale zranienia psychiczne, faktyczne cierpienie, poczucie bycia i �ycia w pu�apce bez wyj�cia nie mo�e by� traktowane jako co� mniej bolesnego, mniej znacz�cego. Gdzie� ostatecznie nie ma r�nicy jakimi metodami sprawca osi�ga swoje cele, wa�ne jest to co si� dzieje z drug� osob� i jakie niesie to dla niej skutki w ka�dym wymiarze jej funkcjonowania a wi�c w �wiecie emocji, w sposobie my�lenia i zachowaniach. Kiedy spojrzymy na problem przemocy w tym kontek�cie zapewne �atwiej nam b�dzie uchroni� si� od warto�ciowania czy hierarchizowania form jakie przybiera, co jest najwa�niejsze dla tych, kt�rych ona dotyczy bezpo�rednio.

Przemoc psychiczna to w�a�ciwie niesko�czony katalog zachowa� i zaniecha� sprawcy. Z pewno�ci� mo�emy o nich m�wi� w wypadku wy�miewania pogl�d�w, religii, pochodzenia, narzucania w�asnych pogl�d�w, karania przez odmow� uczu�, zainteresowania, szacunku, sta�ej krytyki, wmawiania choroby psychicznej, izolacji spo�ecznej (kontrolowanie i ograniczanie kontakt�w z innymi osobami), domagania si� pos�usze�stwa, ograniczania snu i po�ywienia, degradacji werbalnej (wyzywanie, poni�anie, upokarzanie, zawstydzanie),stosowania gr�b. Jestem jednak przekonana, �e rzeczywisto�� os�b do�wiadczaj�cych przemocy psychicznej jest tak z�o�ona, �e powy�sz� list� traktowa� mo�emy jedynie przyk�adowo w celu zilustrowania zjawiska, o kt�rym m�wimy.

Podobnie jest z drug� form� przemocy ch�odnej czyli z przemoc� ekonomiczn�. Opisuj�c j� najcz�ciej odnosimy sie do odbierania zarobionych pieni�dzy, uniemo�liwiania podj�cia pracy zarobkowej, nie zaspokajania podstawowych, materialnych potrzeb rodziny a przecie� i ten katalog zachowa� mo�e stanowi� tylko zarys mo�liwych przemocowych zachowa�.

Ka�dy kto ma w�tpliwo�� czy jest czy te� nie jest osob� do�wiadczaj�c� przemocy, mo�e przyjrze� si� swojej sytuacji poprzez pryzmat tego co zosta�o napisane powy�ej do czego gor�co zach�cam. Wierz�, �e nazwanie problemu mo�e by� pierwszym krokiem do jego rozwi�zania nawet, je�eli nie przede wszystkim wtedy, kiedy s�dzimy �e jeste�my w sytuacji bez wyj�cia, kiedy czujemy si� bezsilni i bezradni. Pierwszy krok jest zawsze najwa�niejszy.

�r�d�o: www.psychotekst.pl

(publikacja: 2007-06-29)

<< powr�t

Wszystkie artyku�y...

Wolni od Przemocy

Ksi��ki

DogoterapiaDogoterapia

Kasper Sipowicz, Tadeusz Pietras, Edyta Najbert
Wydawnictwo Naukowe PWN

Zawód psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowaZaw�d psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowa

Dorota Bednarek
Wydawnictwo Naukowe PWN

Profilowanie kryminalneProfilowanie kryminalne

Scotia J. Hicks, Bruce D. Sales
Wydawnictwo Naukowe PWN

Przekleñstwo perfekcjonizmu. Dlaczego idealnie nie zawsze oznacza najlepiejPrzekle�stwo perfekcjonizmu. Dlaczego idealnie nie zawsze oznacza najlepiej

Malwina Hu�czak
Wydawnictwo Samo Sedno

Komunikacja niewerbalna. Autoprezentacja, relacje, mowa cia³aKomunikacja niewerbalna. Autoprezentacja, relacje, mowa cia�a

Monika Maj-Osytek
Wydawnictwo Samo Sedno

Najwybitniejsze kobiety w psychologii XX wiekuNajwybitniejsze kobiety w psychologii XX wieku

Sibylle Volkmann-Raue, Helmut E. L�ck
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Zrozumieæ dziecko wykorzystywane seksualnieZrozumie� dziecko wykorzystywane seksualnie

Magdalena Czub
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

B¡D¬ NAJLEPSZ¡ WERSJ¡ SIEBIEB�D� NAJLEPSZ� WERSJ� SIEBIE

Adams Linda
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

I ¯YLI D£UGO I SZCZʦLIWIE. Jak zbudowaæ zwi±zek idealny?I �YLI D�UGO I SZCZʦLIWIE. Jak zbudowa� zwi�zek idealny?

Willard F. Harley jr
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

DIAGNOZA W SOCJOTERAPII. Ujêcie psychodynamiczneDIAGNOZA W SOCJOTERAPII. Uj�cie psychodynamiczne

Wilk Maciej
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

PEDOFILIA. 30 wywiadów z pedofilamiPEDOFILIA. 30 wywiad�w z pedofilami

Douglas W. Pryor
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

W PU£APCE MY¦LI Jak skutecznie poradziæ sobie z depresj±, stresem i lêkiemW PU�APCE MY�LI Jak skutecznie poradzi� sobie z depresj�, stresem i l�kiem

Steven C. Hayes, Spencer Smith
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Nie¶mia³o¶æ. Zmieñ my¶lenie i odwa¿ siê byæ sob±Nie�mia�o��. Zmie� my�lenie i odwa� si� by� sob�

Magdalena Staniek
Wydawnictwo Samo Sedno

Zaburzenia psychosomatyczne w ujêciu terapeutycznymZaburzenia psychosomatyczne w uj�ciu terapeutycznym

Agata Orzechowska, Piotr Ga�ecki
Wydawnictwo Continuo

TEST DO BADANIA ROZUMIENIA MOWY U DZIECI I DOROS£YCHTEST DO BADANIA ROZUMIENIA MOWY U DZIECI I DOROS�YCH

El�bieta Szel�g, Aneta Szymaszek
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Wszelkie prawa zastrze�one © Copyright 2001/2020 Psychotekst.pl - Psychotekst.com