IT-SELF Ma³gorzata Osipczuk, www.it-self.pl, www.terapia-par-wroclaw.com
Forum Reklama Kontakt

Portal Pomocy Psychologicznej

Niedziela 12 stycznia 2020

Szukaj w artyku�ach

Wszystkie artyku�y...

Artyku�y

Na p�metku �ycia - kryzys wieku �redniego

Autor: Karolina Zarychta

�r�d�o: www.psychotekst.pl

Jedni twierdz�, �e co� takiego nie istnieje, s�u�y za wyt�umaczenie wybryk�w i szale�stw lub z�ego humoru i depresji. Inni, �e jest to powa�ny problem, kt�rego nie nale�y bagatelizowa�. Cz�� widzi to jako staraj�cego si� co� udowodni� starszego pana ubranego w m�odzie�owe ciuszki w b�yszcz�cym, czerwonym, sportowym samochodzie z kobiet� w wieku w�asnej c�rki u boku lub starszej pani ze sztucznymi ustami i biustem, w kr�ciutkiej mini desperacko walcz�cej ze zmarszczkami. Kolejni natomiast s� przekonani, �e wygl�da to zupe�nie inaczej - jak bezsilny, smutny cz�owiek, wspominaj�cy "stare, dobre czasy", nie maj�cy nadziei na lepsz� ani nawet r�wnie dobr� przysz�o��. O "staro�ci m�odych i m�odo�ci starych", o wieku �rednim, a dok�adniej o kryzysie wieku �redniego mo�na powiedzie� i napisa� wiele. Wydaje si�, �e ka�dy ma w�asne zdanie na temat tego jak i kiedy si� pojawia, a nawet tego czy w og�le istnieje. I wszyscy po trosze maj� racj�, gdy� kryzys ten przybiera r�n� posta�.

Wed�ug raportu Centrum Badania Opinii Spo�ecznej pod tytu�em "Mi�dzy m�odo�ci� a staro�ci�" Polacy uwa�aj�, �e m�odo�� ko�czy si� �rednio w wieku 35 lat i 3 miesi�cy, po czym nast�puje wiek �redni, kt�ry trwa do wieku 61 lat i 8 miesi�cy, kiedy to zaczyna si� staro��. Osob� w wieku �rednim jeste�my wi�c przez 26 lat i 5 miesi�cy, a s� to lata bardzo intensywnych zmian. Zmiany te zachodz� na wielu p�aszczyznach - od fizycznych (menopauza i andropauza, pogorszenie stanu zdrowia, problemy sfery seksualnej) i psychospo�ecznych (zmieniaj�ce si� role spo�eczne, przechodzenie na emerytur�, problemy w zwi�zkach partnerskich) a� po u�wiadamianie sobie w�asnej �miertelno�ci, o kt�rej nie my�li si� tak intensywnie we wcze�niejszych okresach �ycia.

Zmianami, kt�re s� cz�sto najbardziej dotkliwe w wieku �rednim s� zmiany r�l pe�nionych dotychczas w �yciu. Bycie matk� / ojcem, c�rk� / synem, �on� / m�em czy bycie prawnikiem, sekretark�, urz�dnikiem, pani� doktor - to role, kt�re zosta�y nam nadane lub kt�re samodzielnie wybrali�my dla siebie w pewnym momencie naszego �ycia i pe�nili�my je przez wiele lat, z wi�ksz� lub mniejsz� satysfakcj�. Wraz z up�ywem czasu r�l przybywa, cz�sto na ich wyb�r nie mamy ju� wp�ywu. Mog� to by� zmiany wydaj�ce si� nie�� du�o rado�ci, np. stajemy si� dziadkiem / babci� lub zmiany mog�ce nie�� l�k i niepok�j, np. zako�czenie pracy zawodowej i przej�cie na emerytur�. Czas powoduje r�wnie� konieczno�� zmierzenia si� ze strat�: dzieci wyprowadzaj� si� z domu zak�adaj�c w�asne rodziny, tracimy rodzic�w, partner�w, przyjaci�, a wraz z nimi jak�� cz�� pe�nionych r�l.

Psychospo�eczne zmiany w wieku �rednim dotycz� nie tylko r�l spo�ecznych. Wed�ug Erika Eriksona przez ca�e �ycie zmieniamy si� i rozwijamy, budujemy w�asn� to�samo�� i stajemy przed specyficznymi dla okresu, w kt�rym si� znajdujemy, kryzysami. Psycholog ten zak�ada, i� w �redniej doros�o�ci uczymy si� przedk�ada� interesy innych nad w�asne, s�u�ymy przysz�ym pokoleniom do�wiadczeniem, kreatywno�ci� i wsparciem (np. emocjonalnym, finansowym), w ten spos�b mamy poczucie w�asnej produktywno�ci, przydatno�ci kolejnemu pokoleniu i ca�emu spo�ecze�stwu. Niezdolno�� do takiej produktywno�ci powoduje stagnacj� i zaabsorbowanie samym sob�, co mo�e przejawia� si� na przyk�ad poczuciem samotno�ci i odosobnienia.

Wiek �redni to moment, w kt�rym stajemy na przys�owiowym p�metku w�asnego �ycia, podsumowujemy dotychczasowe osi�gni�cia i pora�ki, czasami podejmujemy drastyczne kroki by spe�ni� w�asne marzenia w poczuciu, �e na ich spe�nienie nie mamy ju� wiele czasu. Zadajemy sobie pytania w poszukiwaniu sensu naszego istnienia: Kim tak naprawd� jestem? Czy moje wcze�niejsze wybory by�y s�uszne? Czy mam szans� jeszcze co� zmieni� w moim �yciu? Wydaje si�, �e to, w jaki spos�b odpowiemy sobie na te pytania i jak podejdziemy do zmian, naturalnie pojawiaj�cych si� w naszym �yciu, zdecyduje czy znajdziemy si� w stanie kryzysu wieku �redniego czy te� nie.

Do�wiadczanie jakiegokolwiek kryzysu jest trudnym dla cz�owieka do�wiadczeniem, poniewa� wymaga adaptacji do ca�kiem nowych warunk�w. Jednak kryzysu nie mo�emy okre�li� jako z�ego lub dobrego wydarzenia. Koniec ko�c�w kryzys wymuszaj�c na nas zaadaptowanie si� do nieoczekiwanej sytuacji mo�e sta� si� pozytywnym do�wiadczeniem, gdy� jest on sytuacj� prowadz�c� do zmian, dzi�ki kt�rym mo�emy lepiej odnale�� si� w przysz�o�ci. Pami�tajmy o tym, �e jest to okres normalny i przej�ciowy, jak ka�dy w �yciu. Postarajmy si� zaakceptowa� to, co si� z nami dzieje i wykorzysta� ten czas na rozw�j, a przede wszystkim doce�my lata do�wiadcze�, kt�rych nikt nam nie zabierze, a z kt�rych korzysta� mog� kolejne pokolenia.

Wydaje si�, �e z wiekiem �rednim ��czymy g��wnie s�owo „kryzys”. Mimo to, jak wskazuj� badania, wi�kszo�� ludzi w �rednim wieku przechodzi przez ten okres raczej spokojnie, ze �wiadomo�ci� przemijania, ale te� ze stabilnym obrazem siebie, swoich mo�liwo�ci i osi�gni��, dzi�ki czemu doceniaj� �ycie i potrafi� si� nim cieszy�. Nastraja optymistycznie r�wnie� wspomniany na wst�pie artyku�u raport Centrum Badania Opinii Spo�ecznej pod tytu�em "Mi�dzy m�odo�ci� a staro�ci�". Czytamy w nim, i� zdecydowana wi�kszo��, bo a� 70% Polak�w przebadanych w 2007 roku czuje si� m�odo pod wzgl�dem duchowym, a 61% pod wzgl�dem fizycznym. Mo�e wi�c racj� mia� ten, kto stwierdzi� �e m�odo�� nie ma wieku?

Literatura:
Centrum Badania Opinii Spo�ecznej. (2007). Mi�dzy m�odo�ci� a staro�ci�. Komunikat z dwusetnego badania aktualnych problem�w kraju. Uzyskane 10 wrze�nia 2010 z: http://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2007/K_022_07.PDF. Freund, A.M., Ritter, J.O. (2009). Midlife Crisis: A Debate. Gerontology, 55, 582-591.

Hooyman, N.R., Kramer, B.J. (2006). Living Through Loss: Interventions Across the Life Span. New York: Columbia University Press.

Weaver, Y. (2009). Mid-Life - A Time of Crisis Or New Possibilities? Existential Analysis, 20, 69-78.

�r�d�o: www.psychotekst.pl

(publikacja: 2010-09-30)

<< powr�t

Wszystkie artyku�y...

Wolni od Przemocy

Ksi��ki

DogoterapiaDogoterapia

Kasper Sipowicz, Tadeusz Pietras, Edyta Najbert
Wydawnictwo Naukowe PWN

Zawód psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowaZaw�d psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowa

Dorota Bednarek
Wydawnictwo Naukowe PWN

Profilowanie kryminalneProfilowanie kryminalne

Scotia J. Hicks, Bruce D. Sales
Wydawnictwo Naukowe PWN

Przekleñstwo perfekcjonizmu. Dlaczego idealnie nie zawsze oznacza najlepiejPrzekle�stwo perfekcjonizmu. Dlaczego idealnie nie zawsze oznacza najlepiej

Malwina Hu�czak
Wydawnictwo Samo Sedno

Komunikacja niewerbalna. Autoprezentacja, relacje, mowa cia³aKomunikacja niewerbalna. Autoprezentacja, relacje, mowa cia�a

Monika Maj-Osytek
Wydawnictwo Samo Sedno

Najwybitniejsze kobiety w psychologii XX wiekuNajwybitniejsze kobiety w psychologii XX wieku

Sibylle Volkmann-Raue, Helmut E. L�ck
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Zrozumieæ dziecko wykorzystywane seksualnieZrozumie� dziecko wykorzystywane seksualnie

Magdalena Czub
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

B¡D¬ NAJLEPSZ¡ WERSJ¡ SIEBIEB�D� NAJLEPSZ� WERSJ� SIEBIE

Adams Linda
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

I ¯YLI D£UGO I SZCZʦLIWIE. Jak zbudowaæ zwi±zek idealny?I �YLI D�UGO I SZCZʦLIWIE. Jak zbudowa� zwi�zek idealny?

Willard F. Harley jr
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

DIAGNOZA W SOCJOTERAPII. Ujêcie psychodynamiczneDIAGNOZA W SOCJOTERAPII. Uj�cie psychodynamiczne

Wilk Maciej
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

PEDOFILIA. 30 wywiadów z pedofilamiPEDOFILIA. 30 wywiad�w z pedofilami

Douglas W. Pryor
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

W PU£APCE MY¦LI Jak skutecznie poradziæ sobie z depresj±, stresem i lêkiemW PU�APCE MY�LI Jak skutecznie poradzi� sobie z depresj�, stresem i l�kiem

Steven C. Hayes, Spencer Smith
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Nie¶mia³o¶æ. Zmieñ my¶lenie i odwa¿ siê byæ sob±Nie�mia�o��. Zmie� my�lenie i odwa� si� by� sob�

Magdalena Staniek
Wydawnictwo Samo Sedno

Zaburzenia psychosomatyczne w ujêciu terapeutycznymZaburzenia psychosomatyczne w uj�ciu terapeutycznym

Agata Orzechowska, Piotr Ga�ecki
Wydawnictwo Continuo

TEST DO BADANIA ROZUMIENIA MOWY U DZIECI I DOROS£YCHTEST DO BADANIA ROZUMIENIA MOWY U DZIECI I DOROS�YCH

El�bieta Szel�g, Aneta Szymaszek
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Wszelkie prawa zastrze�one © Copyright 2001/2020 Psychotekst.pl - Psychotekst.com