IT-SELF Ma³gorzata Osipczuk, www.it-self.pl, www.terapia-par-wroclaw.com
Forum Reklama Kontakt

Portal Pomocy Psychologicznej

Niedziela 12 stycznia 2020

Szukaj w artyku�ach

Wszystkie artyku�y...

Artyku�y

Czy m�wi� dzieciom, �e narkotyki s� z�e?

Autor: Paulina Chocholska

�r�d�o: www.psychotekst.pl

Dla nastolatka informacja, �e narkotyki s� z�e, to �adna informacja. Zreszt�, to nie informacja, a opinia, najcz�ciej powtarzana bez zastanowienia i bez argument�w. A argument: "bo ja ci tak m�wi�, smarkaczu" to chyba najgorsze uzasadnienie.

Na pocz�tek warto zastanowi� si�, sk�d nasze dziecko mo�e wiedzie� co� na temat sposob�w zdobywania, u�ywania, dzia�ania i wszelkich skutk�w u�ywania substancji psychoaktywnych, czyli narkotyk�w, alkoholu, lek�w psychotropowych i uspokajaj�cych itp.

�r�d�a informacji o narkotykach i ich dzia�aniu
Pogadanki w szko�ach.

S� r�nie prowadzone, czasem dla m�odzie�y ciekawe, jednak nadal cz�sto nudne i ma�o wiarygodne. Najcz�stszy b��d w szkolnym zapobieganiu narkomanii to - no w�a�nie - zapobieganie NARKOMANII, w momencie, kiedy cz�� dzieci jeszcze nawet nie zetkn�a si� z narkotykami. Chwalebna zapobiegliwo��, jednak od straszenia, �e od czego� si� umiera jeszcze nikt nie osi�gn�� spodziewanych efekt�w. Czasem mo�e to odnosi� wr�cz przeciwny efekt. W dodatku czasem, paradoksalnie, znajd� si� osoby w klasie, kt�re wiedz� "zakasuj�" prowadz�cego, niekoniecznie w oficjalnej dyskusji, raczej rozpowszechni� swoje do�wiadczenie i nabyte wiadomo�ci na szkolnym korytarzu. Wtedy taka pogadanka traci na warto�ci, bo prowadz�cy staje si� ma�o wiarygodny. To przykre, ale zdarza si�, �e takie pogadanki prowadz� osoby z nieaktualn� wiedz�. Wtedy, chocia� intencje s� szczytne, m�odzie� zbagatelizuje informacje zar�wno te fakty starej daty, jak i wa�ne i niezmienne rzeczy. Mi�dzy innymi tak istotny fakt, �e od brania narkotyk�w naprawd� mo�na umrze� lub powa�nie zachorowa�. Kiedy prelekcja jest ma�o wiarygodna, prawda zostanie potraktowana jak "takie tam gadanie" i m�odzi "olej�" ca�� jej tre��.

Oczywi�cie zdarzaj� si� cz�sto kompetentne i wiarygodne osoby, prowadz�ce takie lekcje, ale nie mo�na jedynie na tym opiera� naszej wiary w to, �e szko�a zapobiegnie eksperymentom naszych latoro�li.

Rozmowy z r�wie�nikami.

Niezmiernie wa�ne �r�d�o informacji o wszystkim dla nastolatka. W tym i o r�nych "odlotach", tak�e po narkotykach. Je�li najlepszy kumpel naszego dziecka utrzymuje, �e "dragi s� zajefajne", a my powtarzamy, �e to samo z�o, to niestety nasze dziecko mo�e w kt�rym� momencie �ycia zasugerowa� si� raczej opini� Jasia z bramy obok, nie nasz�. I spr�bowa�.

Tu najwi�kszym zagro�eniem jest bagatelizowanie r�nych fakt�w. Cz�sto zdarza si�, �e nastolatki ratuj� si� nawzajem przed gniewem rodzic�w i np. kiedy Marysia si� upije "na sztywno", wtedy id� do domu Asi, bo swoim rodzicom Asia wyja�ni, �e to przypadek. Kiedy za� Asia ma przerw� w �yciorysie, wtedy Marysia b�dzie robi�a za ko�o ratunkowe. Warto o tym pami�ta�. Bynajmniej nie po to, aby odmawia� pomocy! To by�by b��d - nadszarpniemy w ten spos�b zaufanie naszego dziecka do nas, �e pom�c jednak potrafimy oraz �e dopuszczamy b��dy. Warto jednak wtedy porozmawia� z obydwiema o tym, czym gro�� takie zachowania i zapowiedzie� jakie� konsekwencje w razie powt�rki. Nie warto tak�e wierzy�, �e je�li kilkakrotnie widzieli�my bliskich znajomych naszego dziecka pijanych czy na�panych, to �e ono samo "nigdy nic". Takie przypadki to jeden na setki tysi�cy...

Je�li s�yszymy, �e najlepszy kumpel naszego Jacka, Jasio, pali� traw� na wycieczce szkolnej, to mo�emy podejrzewa�, �e podzieli� si� z koleg�. A przynajmniej m�g� zach�ci�, �e jest fajnie. Filmy, ksi��ki, muzyka...

S� r�ne rodzaje film�w "edukacyjnych". Te puszczane w szkole, gdzie m�ody narkoman umiera pod p�otem, te z kina, gdzie m�ody diler umar�by pod p�otem, gdyby go nie zastrzelili w wieku lat 17, itp. Ale s� te� filmy oraz reklamy, gdzie "odlot" czy "haj" jest pokazywany w niezmiernie atrakcyjny spos�b. Czy zabroni� dziecku TV i DVD? Nie ma sensu. Warto jednak czasem zainteresowa� si�, co aktualnie pasjonuje nasz� pociech�. Mo�e nawet obejrze� to, co ona...

Kiedy� mn�stwo ludzi pasjonowa�o si� muzyk� Nirvany i tak, jak jej nie�yj�cy ju� lider Kurt Cobain, musia�o spr�bowa� heroiny. Dla niekt�rych sko�czy�o si� to tak �le, jak dla Cobaina. Ale takie fascynacje s� silne i warto pami�ta�, �e dzieci ulegaj� r�nym wp�ywom.

Internet

To prawdziwa kopalnia informacji. Ma swoje ciemne i jasne strony: twoje dziecko mo�e trafi� na ten artyku�, ale r�wnie dobrze mo�e znale�� bloga Zdzisia, gdzie znajdzie dok�adn� instrukcj� obs�ugi brania i kupowania oraz co zrobi�, �eby nikt nie spostrzeg�, �e wraca do domu w stanie "niewa�ko�ci". Znale�� tu mo�na i naprawd� pomocne strony, i takie, kt�re zach�c� do brania, reklamuj�c narkotyk jako spos�b na dobr� zabaw� czy oferuj�cy podr�e wg��b siebie i swej osobowo�ci.

Rodzice..?

Czasem warto wykaza� si� wiedz� na temat r�nych substancji, chocia�by podstawow�. Kiedy wsp�lnie ogl�daj�c widzimy na ekranie aktora "wci�gaj�cego" bia�y proszek, mo�na delikatnie zasugerowa�, �e pewnie nie sko�czy si� to dobrze ani dla niego, ani dla jego bliskich. Takie "dr�twe wstawki" pomagaj� dziecku pozna� nasz pogl�d na spraw� narkotyk�w. Daj� mu do zrozumienia, �e nie jeste�my kompletnie zieloni w tej sprawie i �e mamy w�asne zdanie. Dobrze, �eby�my potrafili r�wnie� podyskutowa� na temat, dlaczego naszym zdaniem narkotyki s� szkodliwe.

No w�a�nie, szkodliwe, z�e, umiera si� od nich...? Co m�wi�?
Z�e, czyli co...?

Dla nastolatka informacja, �e narkotyki s� z�e, to �adna informacja. Zreszt�, to nie informacja, a opinia, najcz�ciej powtarzana bez zastanowienia i bez argument�w. A argument: "bo ja ci tak m�wi�, smarkaczu" to chyba najgorsze uzasadnienie.

Mam w�tpliwo�ci, czy istniej� rzeczy jednoznacznie z�e b�d� dobre. Najcz�ciej rzecz to rzecz, a wa�ne jest to, co my z tym zrobimy. No�em mo�na kroi� chleb, ale mo�na te� kogo� zabi�. Czy n� jest z�y lub dobry...? Zapewne ka�dy si� zgodzi, �e to nie w tym rzecz. Tak samo jest z narkotykami: same w sobie prostu s�, a to ludzie u�ywaj� ich na swoj� szkod�, to ju� zupe�nie osobna historia. Warto pami�ta�, �e cho�by �rodki znieczulaj�ce stosowane w szpitalu przy operacjach to cz�sto bardzo silne narkotyki. Nikt jednak nie g�osi tez, �e "�rodki znieczulaj�ce s� z�e".

Nastolatki poznaj�c �wiat s� ciekawe zar�wno opinii, jak i fakt�w. S� te� wyj�tkowo wra�liwe na wszelkie przek�amania i "sprytne" przybli�enia typu: heroina szybko zabija, mo�na si� uzale�ni� po pierwszym razie (prawda!), no to w takim razie narkotyki zabijaj�, wi�c jak raz zapalisz marihuan�, to umrzesz (bzdura).

Je�li nasze dziecko zetknie si� z takim rozumowaniem, to wiadomo, �e odrzuci ca�o��. A heroina naprawd� zabija... i to naprawd� szybko. Wi�c nawet gdy uwierzy, ale jednak spr�buje marihuany i nie umrze (a nie umrze prawie na pewno, chyba �e jest uczulone i b�dzie mia�o wstrz�s anafilaktyczny, co zdarza si� raz na kilkaset tysi�cy przypadk�w, tak jak z uk�szeniem osy) - to co mu szkodzi si�gn�� po heroin�? "Przecie� starzy i szko�a k�amali, bo nie umar�em, to i teraz b�dzie spoko..." i mamy pu�apk� swojego uog�lnienia dla dobra m�odzie�y.

Co m�wi�?

U�ywanie narkotyk�w mo�e zatem:

  • By� szkodliwe dla zdrowia fizycznego, psychicznego i rozwoju m�odego cz�owieka
  • Powodowa� konflikty z prawem (a niekt�re zawody wymagaj� niekaralno�ci - maj�c lat 17 o tym si� nie my�li, ale potem...?)
  • Powa�nie zaburza� stosunki z innymi
  • Wp�ywa� negatywnie na rozw�j seksualny
  • Obni�a� koncentracj� i wydolno�� umys�ow�
  • Powodowa� depresj� i nieprzyjemne stany - to cena za chwilowy, kr�tki "odlot"
  • Powodowa� pogorszenie wygl�du: pryszcze, ziemista cera, matowe w�osy, wahania wagi, brzydka sk�ra
  • Powodowa� rosn�ce poczucie izolacji, cho� paradoksalnie cz�sto ludzie si�gaj� po narkotyki, �eby poczu� wsp�lnot� z innymi.
Jak rozmawia�?
  1. Nie strasz! Nastolatki s� jak biblijny niewierny Tomasz - uwierz�, gdy zobacz�, a najlepiej gdy wsadz� palec (jak ma�e dziecko z ogniem) J. Na chemii najlepiej zapada w pami�� lekcja, na kt�rej dymi si� z pr�b�wki, a na fizyce, gdy kopnie pr�d. Starsze dzieci na straszenie reaguj� wy�mianiem albo budzi si� ch�� sprawdzenia: czy to prawda? Kiedy raz postraszysz, a to si� nie sprawdzi, nie licz, �e dziecko pos�ucha kolejnych ostrze�e�. Nie strasz dziecka Monarem, bo to po�yteczna instytucja dla uzale�nionych, ale niekoniecznie dla kogo�, kto raz zapali� "trawk�". Wtedy lepsza jest rozmowa z rodzicem.
  2. Zdob�d� wiedz�. Sam/a lub z pomoc� fachowc�w. Je�li hydraulik powie Ci, jak szy� sukienk�, to i tak nie pos�uchasz jego rady. Wiarygodna b�dzie opinia krawcowej lub kole�anki. Wi�c aby rozmawia� z dzieckiem o narkotykach, musisz posiada� cho�by minimum wiedzy na ten temat. Je�li wyjdzie na jaw, �e my�lisz, �e amfetamin� pali si� w skr�tach, kwasy rosn� w doniczce, a po marihuan� idzie si� na dworzec, wyjdziesz na hydraulika rozmawiaj�cego o krawiectwie i Tw�j nastolatek Ci nie uwierzy. Najlepiej poszuka� rady specjalisty, kt�ry udzieli zar�wno Twojemu dziecku jak i Tobie rzetelnej informacji na temat narkotyk�w. Lepiej przyzna� si� do niewiedzy w tej dziedzinie i razem poszuka� informacji, ni� udawa� eksperta bez argument�w i znajomo�ci tematu - ryzykujemy utrat� autorytetu! Je�li Twoje dziecko ju� zetkn�o si� z narkotykami, niezb�dne jest aby� i Ty zdoby� wiedz� potrzebn� do rozm�w. Gdzie? Internet, ksi��ki, poradnia uzale�nie�, gabinet psychologiczny, psychoterapeutyczny. Wymaga to od Ciebie troch� wysi�ku, ale pami�taj: zawsze lepiej jest zapobiega�, ni� leczy�.
  3. Zapobiegaj, nie czekaj. Lepiej porozmawia� z dzieckiem zanim koledzy u�wiadomi� go, co mo�na zapali�, a co wci�gn��. Je�li dziecko pozna rozs�dne argumenty przeciw braniu, to gdy temat podejmie z r�wie�nikami, b�dzie mia�o ju� swoje zdanie na ten temat i nie ulegnie owczemu p�dowi tak �atwo.
  4. Dobrym impulsem do rozmowy jest wiadomo��, �e kto� z koleg�w, r�wie�nik z klasy itp. upi� si� np. na wycieczce szkolnej. Nale�y wtedy niestety za�o�y�, �e dzieci albo ju� maj� kontakt z narkotykami, albo wkr�tce to nast�pi, szczeg�lnie, je�li mieszkamy w mie�cie i szko�a jest do�� du�a. Stopie� dost�pno�ci alkoholu i narkotyk�w jest mniej wi�cej taki sam. Jedyna r�nica jest taka, �e po alkohol wysy�a si� do sklepu koleg�, kt�ry wygl�da na pe�noletniego, a narkotyki mo�na kupi� bez dowodu to�samo�ci.

�r�d�o: www.psychotekst.pl

(publikacja: 2006-06-29)

<< powr�t

Wszystkie artyku�y...

Wolni od Przemocy

Ksi��ki

DogoterapiaDogoterapia

Kasper Sipowicz, Tadeusz Pietras, Edyta Najbert
Wydawnictwo Naukowe PWN

Zawód psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowaZaw�d psycholog. Regulacje prawne i etyka zawodowa

Dorota Bednarek
Wydawnictwo Naukowe PWN

Profilowanie kryminalneProfilowanie kryminalne

Scotia J. Hicks, Bruce D. Sales
Wydawnictwo Naukowe PWN

Przekleñstwo perfekcjonizmu. Dlaczego idealnie nie zawsze oznacza najlepiejPrzekle�stwo perfekcjonizmu. Dlaczego idealnie nie zawsze oznacza najlepiej

Malwina Hu�czak
Wydawnictwo Samo Sedno

Komunikacja niewerbalna. Autoprezentacja, relacje, mowa cia³aKomunikacja niewerbalna. Autoprezentacja, relacje, mowa cia�a

Monika Maj-Osytek
Wydawnictwo Samo Sedno

Najwybitniejsze kobiety w psychologii XX wiekuNajwybitniejsze kobiety w psychologii XX wieku

Sibylle Volkmann-Raue, Helmut E. L�ck
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Zrozumieæ dziecko wykorzystywane seksualnieZrozumie� dziecko wykorzystywane seksualnie

Magdalena Czub
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

B¡D¬ NAJLEPSZ¡ WERSJ¡ SIEBIEB�D� NAJLEPSZ� WERSJ� SIEBIE

Adams Linda
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

I ¯YLI D£UGO I SZCZʦLIWIE. Jak zbudowaæ zwi±zek idealny?I �YLI D�UGO I SZCZʦLIWIE. Jak zbudowa� zwi�zek idealny?

Willard F. Harley jr
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

DIAGNOZA W SOCJOTERAPII. Ujêcie psychodynamiczneDIAGNOZA W SOCJOTERAPII. Uj�cie psychodynamiczne

Wilk Maciej
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

PEDOFILIA. 30 wywiadów z pedofilamiPEDOFILIA. 30 wywiad�w z pedofilami

Douglas W. Pryor
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

W PU£APCE MY¦LI Jak skutecznie poradziæ sobie z depresj±, stresem i lêkiemW PU�APCE MY�LI Jak skutecznie poradzi� sobie z depresj�, stresem i l�kiem

Steven C. Hayes, Spencer Smith
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Nie¶mia³o¶æ. Zmieñ my¶lenie i odwa¿ siê byæ sob±Nie�mia�o��. Zmie� my�lenie i odwa� si� by� sob�

Magdalena Staniek
Wydawnictwo Samo Sedno

Zaburzenia psychosomatyczne w ujêciu terapeutycznymZaburzenia psychosomatyczne w uj�ciu terapeutycznym

Agata Orzechowska, Piotr Ga�ecki
Wydawnictwo Continuo

TEST DO BADANIA ROZUMIENIA MOWY U DZIECI I DOROS£YCHTEST DO BADANIA ROZUMIENIA MOWY U DZIECI I DOROS�YCH

El�bieta Szel�g, Aneta Szymaszek
Gda�skie Wydawnictwo Psychologiczne

Wszelkie prawa zastrze�one © Copyright 2001/2020 Psychotekst.pl - Psychotekst.com